रुग्णजागृती ज्ञानमाला पुष्प – ६ (भाग २)           ...

डॉ एन CBC Cell Genes वर्धन प्लीहा Blasts हाडदुखी Anaemia पंडुरोग सामान्य धुम्रपान Prognosis सततचा ताप रक्तचाचणी Radiation Lymphnodes Joint pain कर्कग्रस्त पेशी दिसतात RadioTherapy Chemotherapy अस्थिमगज नमुना क्रमशः धन्यवाद त्यांत प्रारणे सूज दिसून येते लगेच बळी पडतात रक्ताचा कर्करोग चे निदान कसे होते Correct diagnosis काही धोकेदायक घटक किरणोत्सर्ग - उदा वजनात घट ही आढळतात Bone Marrow Sample Serious Infections AML ची कारणे कोणती नेहमीची रक्त चाचणी Leukemia ल्युकेमिया Chromosomal Analysis प्रितेश सुभाष जुनागडे करण्यासाठी केल्या जातात AML असल्याचे सूचित करते रक्तविकार व कर्करोग तज्ञ AML ची मुख्य लक्षणे कोणती घेतला असेल तर AML होऊ शकतो पेशी व गुणसुत्रीय पृथक्करण रुग्णजागृती ज्ञानमाला पुष्प आधी घेतलेल्या रसायानोपचाराने संख्यात्मक वाढ व गुणात्मक वाढ जे वरील घटनेला जबाबदार ठरू शकतात काही वेळा मोठ्या प्रमाणातही या विकृत रुग्णाच्या उपचाराच्या व भवितव्याच्या इतर दिसून येणाऱ्या लक्षणांत सांधेदुखी पुढील काही तपासण्या निदान निश्चितीसाठी त्यामुळे काही मुख्य समस्यांचा उगम होतो हे बदल फक्त रक्तकर्करोगातच दिसून येतात अनियंत्रित विकृत पेशींच्या निर्मितीमुळे नियंत्रित केले जाते त्यामुळे पेशी विभाजन यात गुणसूत्रातील विशिष्ट बदल तपासले जातात काही विकृत पेशीही ह्या तपासणीत दिसून येतात असते यावर पेशीचा जनुकीय आराखडा अवलंबून असतो गुणसूत्रे ही पेशिंचाच एक भाग असतात त्यात डी कुठल्यातरी वेगळ्या आजारासाठी जर आपण किरणोपचार नेहमीच्या निरोगी पेशींत हे बदल दिसून येत नाहीत दृष्टीने AML च्या उपप्रकाराचा शोध घेणे आवश्यक ठरते ह्या तपासणीतून तांबड्या रक्त पेशींची घटलेली संख्या पेशी निर्मितीचे कार्य काही महत्वपूर्ण जनुकांमार्फात पांढऱ्या व रक्तबिंबिकांची ही संख्या कमी झालेली दिसते यकृत यांचाही आकार वाढतो व इतर वेगळीही लक्षणे अशावेळी दिसू शकतात कोणत्या भागात जंतूंचा शिरकाव झाला आहे त्यानुसार लक्षणे दिसून येतात किंवा काही औषधांनी प्रतिकारक्षमता क्षीण झाली असेल तरी AML होवू शकतो असे मानले जाते की रक्त कर्क रोगाची सुरुवात एका विकृत पेशीपासून होते ह्या पेशींची संख्या खूपच कमी झाल्याने ह्या आजाराच्या व्यक्ती गंभीर आजारांना व आयुष्य हे सर्व ह्या जनुकांमार्फत नियंत्रित केले जाते परंतु जेव्हा ही जनुके AML या व्याधीचे बरेच उपप्रकार या पेशींतल्या गुणसूत्रात झालेल्या बदलावर ठरतात हिरड्यातूनही रक्तस्त्राव होवू लागतो व इतरही रक्तस्त्राव संबंधित समस्या उदभवतात या आजारावर वेळीच उपचार केला नाही तर काही महिन्यांतच ह्या रुग्णांचा मृत्यू होतो धाप लागणे आणि काही इतर ही लक्षणे दिसायला लागतात व अशी व्यक्ती पिंगट दिसू लागते बेंझीन नावाचे जे सिगारेट मध्ये असते ते अशा प्रकारच्या कर्करोगाचे AML कारण मानले जाते ह्या विकृत पेशी काही वेळा इतरही ठिकाणी गोळा होतात त्यामुळे या रुग्णांत लसिका गाठींवरही पेशींना जगायलाही अडचण होते एवढेच नव्हे तर या विकृत पेशींचा संचार रक्तप्रवाहात सुरु होतो हा नमुना काचपट्टीवर घेवून सूक्ष्मदर्शक यंत्राखाली बघून विकृत पेशींचा शोध घेऊन निदान निश्चित केले जाते तांबड्या रक्तपेशींच्या निर्मितीत अडथळा आल्याने कालांतराने ह्यांची संख्या रोडावते व त्यामुळे थकवा येणे दुसऱ्या जागतिक महायुद्धात जे अणुबॉम्ब हल्ल्यातून बचावले त्यांना अत्याधिक किरणांच्या संसर्गाने AML झाला आपल्याला अस्थिमगजाचे काही वेगळेच आजार असतील तर अशा व्यक्तींना AML होण्याची शक्यता अधिक प्रमाणात असते यात वाचली तर ती अशा अनेक विकृत पेशींच्या निर्मितीला कारण ठरते व अशा अनियंत्रित पेशी निर्मितीतून हा कर्करोग होतो संपूर्ण अस्थिमगजाचा भाग ह्या पेशींनी व्यापला जातो त्यामुळे चांगल्या पेशींच्या निर्मितीत अडथळा येतो व चांगल्या काही रोगाविषयी अधिक तपशील देणाऱ्या विकृत पेशींच्या चाचण्या ह्या अस्थिमगजातून मिळालेल्या नमुन्यातून केल्या जातात क्षतिग्रस्त होतात किंवा त्यांचे स्थानांतरण होते तेव्हा पासून विकृत पेशी निर्मितीस प्रारंभ होतो जर ही विकृत पेशी जगली ही चाचणी कमरेच्या हाडात सुई टोचण्याच्या जागी स्थानिक भूल देवून सुई टोचून अस्थिमगजाचा नमुना सिरींज ने बाहेर ओढला जातो गंभीर जंतुसंसर्ग - सर्वप्रकारच्या जीवनावश्यक पेशिनिर्मितीत अडथळा आल्याने शरीराला बाहेरच्या जन्तुपासून संरक्षण देणाऱ्या पांढऱ्या पेशी तरी अपवाद कशा राहणार रक्तस्त्राव - ह्या आजाराच्या पेशींनी जागा व्यापल्याने अस्थिमगजात निर्माण होणाऱ्या इतर पेशी जसे रक्तबिंबिकांच्या निर्मितीतही अडथळा येतो व त्यामुळे त्यांची संख्या कमी झाल्याने गोठण क्षमता जावून थोड्याशा धक्क्याने ही रक्तवाहिन्या फुटून त्वचेखाली रक्त वाहू लागते